Elien Spillebeen

 

backupbutembo

 

Elien Spillebeen is een jonge dame uit Emelgem, een ontzaglijk klein gehucht, deelgemeente van Izegem. Ze is 28 jaar jong, studeerde politieke en sociale wetenschappen en werkt sinds 2008 als educatief en projectmedewerker voor Ryckevelde, een vzw gevestigd in Damme, met een werking over heel Vlaanderen, die als doelstelling heeft jong en oud te laten begrijpen waarover de Europese Unie gaat. Elien geeft er vorm aan en ontwikkelt nieuw educatief materiaal en workshops.

Tot zover klinkt Elien als een doorsnee meisje uit West-Vlaanderen.

backup butembo

Haar studies brachten haar in Butembo, Oost-Congo, vertelt ze in de zaal in Ardooie waar ze voor Femma komt spreken. Ze verrichte er wetenschappelijk onderzoek rond haar thesisonderwerp, de impact van voedselhulp op de politiek ontwikkelingen in een land. Voedselhulp is immers niet altijd zo rechtlijnig als het lijkt. De impact van voedselhulp kan de prijzen van de landbouwproducten die de landbouwers in ontwikkelingslanden zelf verbouwen plots doen kelderen en zo een economie en zijn politiek destabiliseren wat toch uiteindelijk echt niet de bedoeling kan zijn. Dit fenomeen is Elien ter plaatse nader gaan onderzoeken.

Ze is niet zo doorsnee als de gemiddelde thesisstudent die thuis in de bib opzoekingswerk verricht.

***************************************************

Het was een indrukwekkende kennismaking met de landbouwers van Oost-Congo, zegt Elien. Het bleken niet de mannen maar de vrouwen te zijn die het land bewerkten. In uiterst moeilijke en gevaarlijke omstandigheden zijn het de vrouwen die hun gezinnen van voedsel voorzien. Oost-Congo is, volgens Human Rights Watch, de gevaarlijkste plaats ter wereld voor een vrouw. De regio is al ruim 15 jaar het strijdtoneel van een bloedig conflict. Dorpen worden er geterroriseerd door rebellen. De landbouwvelden, gelegen aan de rand van de dorpen, zijn onbeschermd. Vrouwen worden er massaal ontvoerd, mishandeld en verkracht.

Maar de vrouwen blijven er werken.

Elien is geen doorsnee meisje uit Izegem. In 2011 keerde ze terug naar Oost-Congo. Ze nam een handycam mee, en vol bewondering voor deze vrouwen legde Elien hun verhaal vast op film. Eens terug thuis kreeg ze de hulp van Martijn D’haene die de film voor haar monteerde. In Los Angeles won de documentaire ondertussen de LAMA (Los Angeles Movie Award) voor beste lange documentaire. “Ik ben geen professionele documentairemaker,” relativeert Elien. “Ik heb vanuit de band die ik met de vrouwen heb opgebouwd, met en zonder camera, geprobeerd om een waardig portret van hen te schetsen.”

**************************************************************************

Wij zijn te gast in Cultuurkapel de Schaduw in Ardooie, een parel van een zaaltje in een godverlaten straatje in een West-Vlaams dorp dichtbij Emelgem om de film te gaan zien. In de zaal, Femma-vrouwen, mama, mémé en tante van Elien, die blij zijn haar nog eens dicht bij hen te hebben. Elien is gebeten door solidariteit, zo wordt over haar verteld. Ze wordt voorgedragen als Vredesvrouw 2014 door Femma West-Vlaanderen maar ze schuift meteen alle aandacht op haar persoon van zich af.

“Niet ik, maar de vrouwen uit Oost-Congo moet je op een voetstuk plaatsen.”

De lichten gaan uit. De film wordt opgestart. We zien hoe een van de vrouwen, Joycelyn een jonge mama die om inkomsten te genereren bier verkoopt aan mannen, een damesvoetbalploeg oprichtte in Butembo. Elien zette samen met Joycelyn een organisatie op, Mama Kivu, die de voetbalploeg ondersteunt in het organisatie van vriendschappelijke competitiewedstrijden tussen de verschillende dorpen en terwijl ook al aan 35 meisjes een schoolbeurs heeft bezorgd. We zien hoe de vrouwelijke artsen er vrijwillige hulp verlenen aan slachtoffers van misbruik. En hoe er vandaag nog altijd nieuwe slachtoffers binnen komen. We zien beelden van rebellen die een gevangenis ontruimen, in het geniep gefilmd door Elien. We zien kinderen waarvan we niet durven vragen wat ze meegemaakt zouden kunnen hebben. We zien vrouwen voetballen. Lachen. Spelen. Wenen. We zien leven. We zien dood. We zien hoop. We zien afscheid. We zien pijn. We zien vreugde. We zien levenslust.

*******************************************************

De lichten gaan terug aan.

Elien toont een foto. In het dorp waar de groene voetbalploeg vandaan komt, zijn vorig weekend 67 burgers afgemaakt met machetes. De vrouwen blijven er slachtoffer van verkrachtingen en mishandelingen.

En Elien kan niet wachten om terug te gaan. Dat het er voor haar onveilig zou zijn, relativeert ze. Ze heeft er een sterk netwerk van mensen rond haar verzameld die haar onder hun hoede nemen. “Ik heb de luxe de keuze te kunnen maken. Te kunnen overnachten met een nachtbewaking aan de deur. Dat hebben zij niet.”

Haar engagement stopt niet met de film, zegt Elien. “Het is misschien een druppel op een hete plaat maar het is een druppel waarmee ik die mensen hoop te versterken.”

Een van de eerste slachtoffers van de reeks verkrachtingen studeert ondertussen zelf voor arts.

***********************************************************

Het is een engagement dat besmettelijk is.

Wij tonen Backup Butembo in Scharpoord Knokke-Heist 

op donderdag 13 november 2014 om 20u.

De film wordt ingeleid door Elien Spillebeen. Aansluitend is er een receptie waarop u kan napraten met de documentairemaakster. Deelname 20 euro tvv Mama Kivu.

Tickets aan de balie van Scharpoord of via info@communicatiesprong.be en info@septunus.be

De filmvertoning in Scharpoord is een initiatief van Stefanie De Groote en Christel Bedert

 

butembo-christel-elien-stefanie

 

  1. backupbutembo.be
  2. mamakivu.be

 

A3 v

 

Advertenties

One thought on “Elien Spillebeen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s